![Andrés Núñez Rajoy](/web/cache/scene/uploads/xornalistas/foto/aa1/_S7QytKoutjK3UsovKMnMzytWsi62MjSxUqrKz891Lsov0DE1AC_/_Il61oA_/6441659426-foto_anr.jpg)
Andrés Núñez Rajoy
Urbanidade non é urbanismo
Confúndense ás veces as palabras e o que poño por título tívenllo que corrixir a un mozo. Era a primeira hora da mañá. Íamos no tren ateigado de xente, con xente de pé. Había moita mocidade. Na parada de Vilagarcía de Arousa subiu unha señora maior apoiada nun caxato con claros síntomas de Parkinson. Abaneáballe moito a cabeza e a man que tiña libre. A muller andou polo corredor buscando asento. Ninguén lle cedía o sitio. A un tempo erguémonos unha muller de mediana idade e máis eu. Ao final sentouse no meu sitio. A muller que se erguer canda min díxome: que pouca educación, toda esta xente non vía que esta muller buscaba sitio?. O que pasa é que hai pouca urbanidade — díxenlle eu. Ao noso carón, e sentado un mozo replicoume — eso es cosa de los arquitectos, no sé que tiene que ver con los asientos. Xireime cara el e expliqueille — Non home non estás moi confundido, ou tes é falta de ignorancia. Non é o mesmo urbanidade e urbanismo, o urbanismo é ao que se dedican os arquitectos, a urbanidade é outra cousa. Vivimos en sociedade e a urbanidade son normas de conducta social, das boas maneiras, de relacionarnos entre as persoas. Como confundes as palabras quizais a máis axeitada para ti sería civilidade, a ver si che sona mellor — quedou como estaba, é dicir "predica meu frade que por un oído me entra e por outro me sae". Este tipo de comportamento onde máis o observo é cando vou a Madrid e viaxo no metro. A xente entra a toda velocidade no vagón para coller sitio sentado. É aí cando ves como actúan coa xente maior ou con mulleres con embarazo moi avanzado que teñen que facer todo o traxecto de pé aguantando os balanceos do vagón.
Non creo que no día de hoxe haxa máis comportamentos incívicos que antes. O que penso é que somos máis, maleducados houbo sempre, aínda que agora se note máis. Co avance da sociedade danse casos que antes non se daban. Cando estou en Pontevedra, (a maior parte do ano), adoito tomar un café nun dos bares da rúa Loureiro Crespo. A partir desa rúa arranco a facer a miña camiñada. A peonalización desa rúa fronte ao Hospital, e poñer bancos, fixo que se concentre moita xente maior a botar paroladas. Mais a min, ao igual que a moita xente maior, dáme medo ir polo medio desa praza-rúa pola cantidade de monopatíns eléctricos, bicicletas e ciclomotores que pasan a toda velocidade. Non entendo a necesidade de ir o toda velocidade. Tampouco entendo porque teñen que ir polas beirarrúas. Un comportamento incívico. Claro que o exemplo cólleno da Policía Nacional e da Policía Local que tamén atravesan por alí, para adiantar que?, pregúntome eu.
Coa chegada do verán a poboación aumenta cos visitantes. Nós tamén saímos máis. Tamén emporcamos máis. É moi difícil manter unha cidade limpa se a cidadanía non colabora. Á xente parece que lle custa moito andar un pouco cos restos da terrina ou cornetes de xeado, ou as bolsas do churros, ou os papeis dos bocadillos ou pizzas ata unha papeleira. No paseo da praia de Silgar hai tres xeaderías case pegadas, vese moita xente comendo xeados. Algunhas persoas, que non son a maioría, deixan os restos das terrinas e panos de papel enriba da varanda do paseo, onde se senta moita xente, mais o paradoxal é que enfronte teñen papeleiras. Outra mostra de incivilidade é o pasear cans nas praias. A maioría dos concellos turísticos teñen regulada a prohibición de animais nas praias en época de baño, que vai, normalmente, entre o 1 de xuño ata o 30 de setembro. Tamén habilitan praias para pasear os cans, ao que como moitas cousas lle poñen o nome en inglés dicíndolle "praias dogfriendly". Na costa a que soemos ir os pontevedreses temos praias deste tipo en Sanxenxo a praia dos Barcos e no Grove as praias de O Portiño e O Espiño. Cara Marín e Bueu non sei de ningunha e en Cangas está a de A Cunchiña. Aínda así e todo sempre hai o impertinente que leva o cans á praia si ou si, e si lle de dis que está prohibido levar mascotas a praia, e menos que as leven a facer as súas necesidades a onde logo van estar nenos xogando coa area onde mexaron os seus cans, cabréanse e aínda teñen que dicir máis ca ti.
Praia de Lavapanos co sinal de prohibido can (A.N.R.)
Os bos modais son regras moi sinxelas que todo o mundo coñece, mais non chega con que todo o mundo as coñeza senón que tamén teñen que poñerse en práctica. Todas as sociedades teñen normas de comportamento non escritas e saben que sen esas normas converteríanse en incivilizados. Todos sabemos que se camiña pola dereita, vese na beirarrúas cheas de xente. Tamén sabemos que é mellor pedir as cousas "por favor", dar os "bos días" ao entrar. Todo iso fai que a nosa vida e a de quen nos rodea sexa máis agradable, máis amable e máis pacífica. Na casa, onde me criei, non éramos moi de bicos, iso aprendino despois cos meus fillos, mais si éramos de aprender as normas de urbanidade, do respecto aos maiores, e de cumprilo. Estas clases de urbanidade que me ensinaron na casa eu transmitinllas aos fillos, e ensineille a necesidade de respectalas. Así que non é o mesmo urbanismo que urbanidade como non é repostería que mampostería.
Como resumo para min a urbanidade é o que os franceses din nunha frase de "Savoir vivre, savoir plaire et savoir être", ou que é o mesmo, saber convivir, saber agradar e saber estar, si a isto lle engadimos un toque do noso estilo persoal e un bo sorriso acabamos tendo un bo manual de urbanidade, o resto ven só.